Temat dawstwa narz\u0105d\u00f3w jest powa\u017cny i powinien zosta\u0107 osadzony w zasadniczych ramach my\u015bli i dialogu teologicznego, aby Cerkiew prawos\u0142awna mog\u0142a wyrazi\u0107 swoj\u0105 zdecydowan\u0105 opini\u0119 na poziomie kompleksowym, a nie tylko lokalnym.<\/p>\n
<\/p>\n
Dotychczasowa uwaga skupia\u0142a si\u0119 na kryterium \u015bmierci m\u00f3zgu. Czy informacje o tym standardzie rzeczywi\u015bcie s\u0105 prawdziwe, jak twierdzi Harvard? Dlaczego wed\u0142ug nowych danych istniej\u0105 dwa rodzaje \u015bmierci, tj. \u015bmier\u0107 m\u00f3zgowa i \u015bmier\u0107 kliniczna? Dlaczego narz\u0105dy dawcy usuwa si\u0119 przed \u015bmierci\u0105 kliniczn\u0105 i po \u015bmierci m\u00f3zgu? Wi\u0119kszo\u015b\u0107 ludzi wie, \u017ce narz\u0105d\u00f3w, z pewnymi szczeg\u00f3lnymi wyj\u0105tkami, nie mo\u017cna pobra\u0107 od zmar\u0142ego dawcy, poniewa\u017c w wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w narz\u0105dy s\u0105 bezu\u017cyteczne po zatrzymaniu akcji serca. Wiemy na pewno, \u017ce zosta\u0142 pobrany od istoty, kt\u00f3ra wci\u0105\u017c \u017cyje, ale kt\u00f3rej m\u00f3zg przesta\u0142 dzia\u0142a\u0107 \u2013 wynika z kwestionowanych danych Harvardu.<\/p>\n
Kto potrafi dok\u0142adnie okre\u015bli\u0107 czas oddzielenia duszy od cia\u0142a? Kto mo\u017ce odkry\u0107 tajemnic\u0119 \u015bmierci? Czy Ko\u015bci\u00f3\u0142 mo\u017ce poprze\u0107 usuni\u0119cie organu, zanim po\u0142\u0105czenie duszy z cia\u0142em zostanie jednoznacznie zerwane? Czy Ko\u015bci\u00f3\u0142 nie powinien wzi\u0105\u0107 pod uwag\u0119 reakcji wielu naukowc\u00f3w na ca\u0142ym \u015bwiecie, kt\u00f3rzy sprzeciwiaj\u0105 si\u0119 kryteriom harwardzkim i idei podw\u00f3jnej \u015bmierci, czyli m\u00f3zgowej i klinicznej?<\/p>\n
Wszystko powy\u017csze dotyczy danych, kt\u00f3re nie zosta\u0142y jeszcze potwierdzone. Nie mo\u017cemy zgodzi\u0107 si\u0119 na jak\u0105kolwiek interwencj\u0119 polegaj\u0105c\u0105 na pobraniu narz\u0105d\u00f3w przed ostateczn\u0105 \u015bmierci\u0105, gdy\u017c jest to pozbawienie \u017cycia, niezale\u017cnie od tego, czy ma ono na celu wyleczenie innego pacjenta. Cel ten nie u\u015bwi\u0119ca \u015brodk\u00f3w. Sekret \u015bmierci na zawsze pozostanie tajemnic\u0105. Nikt nie ma prawa go analizowa\u0107 i przedefiniowywa\u0107 wed\u0142ug w\u0142asnych koncepcji medycznych czy teologicznych. Chocia\u017c badania te jako ca\u0142o\u015b\u0107 s\u0105 wci\u0105\u017c w fazie ruchu w ramach przywo\u0142ywanych idei, rozpowszechni\u0142a si\u0119 ksi\u0105\u017cka, kt\u00f3ra zmieni poziom bada\u0144 jako ca\u0142o\u015bci i nieuchronnie upadnie w obliczu tajemnicy \u015bmierci. Tytu\u0142 ksi\u0105\u017cki to \u201eWolni od genomu\u201d (w j\u0119zyku greckim) autorstwa archimandryty Nicholasa Khaznikolai, opublikowanej przez Centrum Bioetyki i Deontologii. W rozdziale \u201eEtyka duchowa i patologia rolnictwa\u201d (s. 315-345) znajdziemy stanowiska wykraczaj\u0105ce poza problem w jego obecnym kszta\u0142cie. Zadajemy te pytania tutaj, oczekuj\u0105c odpowiedzi na pytania, kt\u00f3re stawiamy w tym tek\u015bcie.<\/p>\n
Na stronie 328 napisano: \u201e\u017bycie naprawd\u0119 jest darem od Boga, ale nie jest to dar, kt\u00f3ry nale\u017cy wy\u0142\u0105cznie do dawcy. Nale\u017cy r\u00f3wnie\u017c do odbiorcy. To jest moje. To jedyna dziedzina, w kt\u00f3rej sprawujemy samorz\u0105dno\u015b\u0107. Nie jest nam dane po to, aby\u015bmy realizowali nasz egoizm i posiadanie, ale aby stali si\u0119 naszymi, aby\u015bmy mogli je dawa\u0107 innym. Dlatego kochamy go i chronimy bardziej ni\u017c cokolwiek innego, s\u0142usznie, poniewa\u017c nale\u017cy do Boga i jednocze\u015bnie nale\u017cy do nas. Najlepszym sposobem na zwr\u00f3cenie tego Bogu jest oddanie go bli\u017aniemu. <\u0645\u0627 \u0645\u0646 \u0637\u0631\u064a\u0642\u0629 \u0644\u0644\u062e\u0644\u0627\u0635 \u0625\u0644\u0627 \u0639\u0628\u0631 \u0627\u0644\u0642\u0631\u064a\u0628\u064a\u0646 \u0645\u0646\u0627> (\u015awi\u0119ty Makary z Egiptu).\u201d<\/p>\n
Pytanie 1<\/b>Nasze \u017cycie jest w naturalny spos\u00f3b polem sprawowania samorz\u0105dno\u015bci. Je\u015bli jednak ta autonomia nie prowadzi do Boga, czy jest to dar nie tylko horyzontalny i ludzki?<\/p>\n
Pytanie 2:<\/b> Czy to wyra\u017cenie <\u0627\u0644\u062d\u064a\u0627\u0629 \u062a\u062e\u0635\u0651\u0646\u0627 \u0623\u064a\u0636\u0627\u064b> Czy jeste\u015bmy usprawiedliwieni teologicznie, \u017cyj\u0105c tak, jak chcemy?<\/p>\n
Pytanie 3:<\/b> Jakie jest znaczenie wyra\u017cenia liturgicznego? <\u0648\u0643\u0644 \u062d\u064a\u0627\u062a\u0646\u0627 \u0644\u0644\u0645\u0633\u064a\u062d \u0627\u0644\u0625\u0644\u0647>?<\/p>\n
Pytanie 4:<\/b> Czy to mo\u017cliwe, \u017ce autor ksi\u0105\u017cki pomyli\u0142 moje dwa zdania? <\u0627\u0644\u062e\u062f\u0645\u0629 \u0644\u0644\u0642\u062f\u064a\u0633\u064a\u0646> (2 Koryntian 4:8) f<\u0641\u064a \u064a\u062f\u064a\u0643 \u0627\u0633\u062a\u0648\u062f\u0639 \u0631\u0648\u062d\u064a> (\u0141ukasz 23:46), a nawet: <\u0648\u064e\u0627\u0633\u0652\u062a\u064e\u0648\u0652\u062f\u064e\u0639\u064e\u0627\u0647\u064f\u0645\u0652 \u0644\u0650\u0644\u0631\u0651\u064e\u0628\u0651\u0650>, Lub <\u0641\u064e\u0644\u0652\u064a\u064e\u0633\u0652\u062a\u064e\u0648\u0652\u062f\u0650\u0639\u064f\u0648\u0627 \u0623\u064e\u0646\u0652\u0641\u064f\u0633\u064e\u0647\u064f\u0645\u0652\u060c \u0643\u064e\u0645\u064e\u0627 \u0644\u0650\u062e\u064e\u0627\u0644\u0650\u0642 \u0623\u064e\u0645\u0650\u064a\u0646\u064d> (1 Piotra 4:19)?<\/p>\n
Pytanie 5:<\/b> Jak mo\u017cna u\u017cywa\u0107 s\u0142\u00f3w \u015bw. Makarego w tak arbitralny spos\u00f3b, do cel\u00f3w, kt\u00f3re nie by\u0142y jego zdaniem za \u017cycia?<\/p>\n
Pytanie 6:<\/b> Czy arbitralne i fragmentaryczne u\u017cycie s\u0142\u00f3w \u015bw. Makariusza nie stanowi zagro\u017cenia otwarcia drogi do uznania ofiar ludzkich za praktyczny \u015brodek zbawienia i uczynienia \u017cycia ascetycznego w Ko\u015bciele zb\u0119dnym? Czy nie zapewnia to r\u00f3wnowagi w wersecie? <\u0641\u064e\u0644\u0652\u064a\u064e\u0633\u0652\u062a\u064e\u0648\u0652\u062f\u0650\u0639\u064f\u0648\u0627 \u0623\u064e\u0646\u0652\u0641\u064f\u0633\u064e\u0647\u064f\u0645\u0652\u060c \u0643\u064e\u0645\u064e\u0627 \u0644\u0650\u062e\u064e\u0627\u0644\u0650\u0642 \u0623\u064e\u0645\u0650\u064a\u0646\u064d> Pe\u0142na odpowied\u017a od Aposto\u0142a Piotra, wolna od wszelkich niebezpiecznych i polaryzuj\u0105cych stanowisk?<\/p>\n
Pytanie 7:<\/b> Czy jest mo\u017cliwe, \u017ce w tek\u015bcie, w odniesieniu do dawania i mi\u0142o\u015bci, przyznano, \u017ce narz\u0105dy pobiera si\u0119 od \u017cywej osoby, poniewa\u017c osobie zmar\u0142ej (m\u00f3zgowo) brakuje autonomii wymaganej do praktykowania dawania i mi\u0142o\u015bci?<\/p>\n
Pytanie 8:<\/b> Czy mo\u017ce by\u0107 tak, \u017ce u\u017cywaj\u0105c kwiecistych sformu\u0142owa\u0144 pr\u00f3bujemy przekona\u0107 lud Bo\u017cy do z\u0142o\u017cenia b\u0142\u0119dnej oferty, albo je\u015bli dawca \u017cyje, to bierzemy wypadek \u015bmierci z r\u0105k Boga, kt\u00f3ry jest panem \u017cycia i \u015bmierci? ?
Na stronie 329 znajdujemy pe\u0142ne potwierdzenie, \u017ce narz\u0105dy nale\u017cy pobra\u0107 od \u017cywej osoby: \u201eJak mo\u017cna szanowa\u0107 i uznawa\u0107 warto\u015b\u0107 \u017cycia? Do dawcy, kt\u00f3ry nieuchronnie odchodzi, czy do biorcy, kt\u00f3remu pozwolono \u017cy\u0107?<\/p>\n
Pytanie 9:<\/b> Jak pisarz mo\u017ce by\u0107 tak pewien ostateczno\u015bci odej\u015bcia darczy\u0144cy, \u201enieuchronnie jego odej\u015bcia\u201d? Czy B\u00f3g nie mo\u017ce interweniowa\u0107 w sprawach, kt\u00f3re uwa\u017camy za ostateczne?<\/p>\n
Pytanie 10:<\/b> Dlaczego autor pyta, czy szacunek wobec dawcy jest wi\u0119kszy ni\u017c szacunek wobec odbiorcy? Czy Ko\u015bci\u00f3\u0142 dokonuje tego rodzaju r\u00f3\u017cnic w standardach szacunku dla jednostki?<\/p>\n
Pytanie 11:<\/b> Pisarz po raz kolejny przyznaje, \u017ce dawca \u017cyje, m\u00f3wi\u0105c o \u201enieuniknionym odej\u015bciu\u201d. Czy to oznacza, \u017ce godzi si\u0119 na odebranie komu\u015b \u017cycia? Czy Ko\u015bci\u00f3\u0142 mo\u017ce wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107 w odbieraniu \u017cycia? Na tej samej stronie (319) pisarz m\u00f3wi o \u201enaci\u0105ganym cudzie\u201d.<\/p>\n
Pytanie 12:<\/b> Czy jest mo\u017cliwe, \u017ce zaprzecza si\u0119 mo\u017cliwo\u015bci cudu? Czy wszystkie cuda nie s\u0105 z natury wydarzeniami \u201enaci\u0105ganymi\u201d? W jaki spos\u00f3b pisarz mo\u017ce z g\u00f3ry okre\u015bli\u0107 woln\u0105 interwencj\u0119 Boga w dokonaniu cudu? Jak mo\u017cna raz na zawsze wykluczy\u0107 Boga z cudu?<\/p>\n
Obawiam si\u0119, \u017ce \u0141azarz lub syn wdowy z Nain, a tak\u017ce c\u00f3rka Jaira, gdyby \u017cyli w naszych czasach, straciliby szans\u0119 zmartwychwstania, poniewa\u017c usuni\u0119to by im narz\u0105dy (za b\u0142ogos\u0142awie\u0144stwem pastorzy ko\u015bcio\u0142\u00f3w) pod pretekstem bycia \u201edarem\u201d.
Na stronie 320 znajdujemy stwierdzenie: \u201eMedycyna potwierdza ten dylemat i wzywa do odwagi w okazywaniu mi\u0142o\u015bci tym, kt\u00f3rzy walcz\u0105. S\u0105 dwie osoby: jedna b\u0119dzie mog\u0142a odbudowa\u0107 swoje \u017cycie na gruzach i pozosta\u0142o\u015bciach \u017cycia drugiej.\u201d<\/p>\n
Pytanie 13:<\/b> Co to za mi\u0142o\u015b\u0107, zabi\u0107 jedn\u0105 osob\u0119, aby inna mog\u0142a \u017cy\u0107? Czy wolno zabija\u0107 w imi\u0119 mi\u0142o\u015bci?<\/p>\n
Pytanie 14:<\/b> Czy w \u015bwietle tego wszystkiego, co zosta\u0142o wspomniane powy\u017cej, nie otwiera si\u0119 droga dla \u201eteologii\u201d eutanazji, a nawet samob\u00f3jstwa w czasie wyznaczonym przez cz\u0142owieka?<\/p>\n
Czytamy na s. 323: \u201e\u015awiadoma zgoda na oddanie cia\u0142a po \u015bmierci stanowi w spos\u00f3b wyj\u0105tkowy \u015bwi\u0119ty akt wyrzeczenia si\u0119 i mi\u0142o\u015bci, gdy\u017c oznacza, \u017ce dawca ma mo\u017cliwo\u015b\u0107... Wreszcie w chwilach b\u0142ogos\u0142awionych wyciszenia, rezygnacji z prawa do korzystania z pomocy lekarzy i otaczaj\u0105cych go os\u00f3b, a tym samym rezygnacji z pok\u0142adanego w nich zaufania, aby zatrzymali prac\u0119 serca wtedy, gdy uznaj\u0105, \u017ce jest to najw\u0142a\u015bciwszy moment, zamiast czeka\u0107, a\u017c serce si\u0119 zatrzyma pracuj\u0105c samodzielnie, zapewniaj\u0105c go, \u017ce chc\u0105 dla niego dok\u0142adnie tego, co najlepsze\u201d.<\/p>\n
Pytanie 15:<\/b> Czy tekst nie jest w jaki\u015b spos\u00f3b \u017cenuj\u0105c\u0105 sprzeczno\u015bci\u0105 intelektualn\u0105, bo na pocz\u0105tku podkre\u015bla \u201epo \u015bmierci\u201d, p\u00f3\u017aniej za\u015b odnosi si\u0119 do mi\u0142o\u015bci? Zn\u00f3w pojawia si\u0119 pytanie: jak kocha\u0107 po \u015bmierci?<\/p>\n
Pytanie 16:<\/b> Czy pisarz nie przeczy sam sobie, m\u00f3wi\u0105c p\u00f3\u017aniej o milczeniu Mubaraka? Czy umarli maj\u0105 spok\u00f3j?<\/p>\n
Pytanie 17:<\/b> Jaka definicja, my\u015bl lub tradycja prawos\u0142awna daje cz\u0142owiekowi prawo do \u017c\u0105dania zatrzymania serca? \u201eZamiast czeka\u0107, a\u017c serce samo przestanie pracowa\u0107\u201d, tekst jest jasny. Ko\u015bci\u00f3\u0142 proszony jest o b\u0142ogos\u0142awie\u0144stwo przymusowej interwencji \u017cywej istoty. Kto ponosi t\u0119 odpowiedzialno\u015b\u0107? Jaka \u201eteologia\u201d poradzi sobie z tym nieteologicznym nonsensem?<\/p>\n
Na stronie 331 jest zupe\u0142nie jasne: \u201eSzacunek dla cz\u0142owieka nie oznacza jedynie pozwolenia mu na \u015bmier\u0107, ale tak\u017ce u\u0142atwienia mu \u015bmierci\u201d.<\/p>\n
Pytanie 18:<\/b> Gdzie konkretnie w Cerkwi prawos\u0142awnej pisarz zapozna\u0142 si\u0119 z tematem u\u0142atwiania ludzkiej \u015bmierci?<\/p>\n
Pr\u00f3buj\u0105c przedstawi\u0107 prawos\u0142awny pas \u015bwiat\u0142a swojej bezprecedensowej i niedopuszczalnej \u201eteologii\u201d, pisarz odwo\u0142uje si\u0119 do modlitwy za dusz\u0119 w stanie pozbawienia, zaczerpni\u0119t\u0105 z Ma\u0142ej Ksi\u0119gi Eucharystycznej i stwierdza: \u201eRatuj tego Twojego s\u0142ug\u0119 od od tej niezno\u015bnej udr\u0119ki i od ci\u0119\u017ckiej choroby, kt\u00f3ra go dopad\u0142a, i daj mu odpocz\u0105\u0107 tam, gdzie Dusze sprawiedliwych.\u201d<\/p>\n
Pytanie 19:<\/b> Jakie por\u00f3wnanie mo\u017cna por\u00f3wna\u0107 pomi\u0119dzy modlitw\u0105 prosz\u0105c\u0105 o \u201ewybawienie z ucisku\u201d a faktycznym procesem usuwania narz\u0105d\u00f3w, kt\u00f3ry, gdyby stworzenie \u017cy\u0142o wed\u0142ug wcze\u015bniejszych my\u015bli pisarza, powodowa\u0142by b\u00f3l nie do zniesienia w ciele i czyni\u0142by wypadek \u015bmierci jeszcze bardziej bolesne?<\/p>\n
Pytanie 20:<\/b> Czy brutalna interwencja maj\u0105ca na celu pobranie narz\u0105d\u00f3w od \u017cywego dawcy nie jest naruszeniem modlitwy, w kt\u00f3rej prosimy o \u201epokojowy koniec naszego \u017cycia\u201d? Jak Ko\u015bci\u00f3\u0142 mo\u017ce modli\u0107 si\u0119 o pokojowe zako\u0144czenia, a jednocze\u015bnie tolerowa\u0107 gwa\u0142towne zako\u0144czenia?<\/p>\n
Sprzeczno\u015bci tego tekstu s\u0105 jasne, nawet w momentach jego wy\u017cszo\u015bci. Na stronie 330 czytamy: \u201eIngerujemy w cia\u0142o jedynie terapeutycznie. Ka\u017cdy ruch, kt\u00f3ry przyczynia si\u0119 do jej pogorszenia, jest obra\u017aliwy dla duszy i grzeszny. Dlatego proces korupcji powinien by\u0107 naturalny i nigdy nie powinien mie\u0107 charakteru przymusu\u201d. Na stronie 329 czytamy: \u201e\u015amierci nie nale\u017cy w \u017caden spos\u00f3b przyspiesza\u0107. Nie mamy prawa zabiera\u0107 czegokolwiek cia\u0142u, przerywa\u0107 wi\u0119zi duszy z cia\u0142em, ani nawet skraca\u0107 chwili psychofizycznej jedno\u015bci.\u201d<\/p>\n
Pytanie 21:<\/b> Autor musi wyja\u015bni\u0107 cel tych wyra\u017ce\u0144, \u201eprzyspieszanie \u015bmierci\u201d oraz \u201eproces zepsucia jest naturalny i nigdy nie ma charakteru przymusu\u201d, poniewa\u017c niedawno m\u00f3wi\u0142 o \u201eu\u0142atwianiu \u015bmierci\u201d. Pisarz zaj\u0105\u0142 jasne stanowiska, kt\u00f3re w tych ostatnich s\u0142owach zaprzeczaj\u0105 sobie same. Czy jest mo\u017cliwe, \u017ce pr\u00f3buje si\u0119 wprowadzi\u0107 ludzi w b\u0142\u0105d, pos\u0142uguj\u0105c si\u0119 poprawnymi ideami teologicznymi?<\/p>\n
Pytanie 22:<\/b> Czy autor odrzuca dawstwo narz\u0105d\u00f3w przez \u017cywych dawc\u00f3w \u017cywym biorcom w sformu\u0142owaniu \u201eNie mamy prawa niczego pobiera\u0107 z cia\u0142a\u201d? Czy w ostatecznym rozrachunku r\u00f3wnie\u017c odm\u00f3wi\u0142by transfuzji krwi?<\/p>\n
Zaznacza na stronie 325: \u201eOddanie narz\u0105d\u00f3w nie ma dla biorcy (poniewa\u017c daje mu on jedynie \u017cycie biologiczne) takiej samej warto\u015bci jak dla dawcy, kt\u00f3ry oddaj\u0105c narz\u0105dy otrzymuje sok \u017cycia duchowego\u201d.<\/p>\n
Pytanie 23:<\/b> Je\u015bli oddanie narz\u0105d\u00f3w nie ma dla biorcy wielkiej warto\u015bci, po co wi\u0119c powtarza\u0107 rozmow\u0119 o mi\u0142o\u015bci i dawaniu? Czy dzieje si\u0119 tak dlatego, \u017ce chcemy, aby dawca odni\u00f3s\u0142 korzy\u015b\u0107 duchow\u0105?<\/p>\n
Pytanie 24:<\/b> Co oznacza wyra\u017cenie \u201eotrzymuje sok \u017cycia duchowego\u201d? Czy mamy do czynienia z nowym rodzajem ascetycznego wychowania w Ko\u015bciele? \u017bycie duchowe osi\u0105gamy zazwyczaj poprzez ascez\u0119, w ramach \u0142aski Ducha \u015awi\u0119tego. Czy powinni\u015bmy rozumie\u0107, \u017ce odt\u0105d cz\u0142owiek osi\u0105ga \u017cycie duchowe, oddaj\u0105c swoje narz\u0105dy za \u017cycia? Czy w chwili \u015bmierci staje si\u0119 osob\u0105 duchow\u0105?<\/p>\n
Czytamy na stronie 335: \u201ePodczas Ostatniej Wieczerzy Pan pozwoli\u0142 swoim aposto\u0142om odda\u0107 \u017cycie za bli\u017anich, uznaj\u0105c to za szczyt wyrazu mi\u0142o\u015bci: \u201eNikt nie ma wi\u0119kszej mi\u0142o\u015bci od tej, gdy cz\u0142owiek le\u017cy odda\u0142 \u017cycie za przyjaci\u00f3\u0142 swoich\u201d (Jan 13:15). Ale aposto\u0142 Jan w swoim pierwszym li\u015bcie m\u00f3wi z wi\u0119ksz\u0105 moc\u0105: \u201ePo tym poznajemy mi\u0142o\u015b\u0107, poniewa\u017c On odda\u0142 za nas \u017cycie swoje, wi\u0119c i my powinni\u015bmy odda\u0107 \u017cycie za braci\u201d. (1 Jana 3:16).<\/p>\n
Pytanie 25:<\/b> Czy dopuszczalne jest wykorzystywanie tych fragment\u00f3w do s\u0142u\u017cenia naszym twierdzeniom teologicznym?<\/p>\n
Interpretuj\u0105c werset \u201eI \u017cycie swoje oddaj\u0119 za owce\u201d (J 10,15), \u015bw. Jan Chryzostom pisze: \u201ePowtarza to powiedzenie, aby o\u015bwiadczy\u0107, \u017ce nie jest zwodzicielem\u201d (EPE 14, 121). Z Ewangelii Jana (10,17-18): \u201eBo \u017cycie swoje oddaj\u0119, aby je zn\u00f3w odzyska\u0107. Nikt mi go nie odbiera, lecz Ja oddaj\u0119 go z w\u0142asnej woli. Mam moc je po\u0142o\u017cy\u0107 i mam moc je ponownie podnie\u015b\u0107\u201d (Jana 10:17-18), Chryzostom pisze: \u201eZwr\u00f3\u0107my wi\u0119c szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 na wyra\u017cenie <\u0644\u0650\u064a \u0633\u064f\u0644\u0652\u0637\u064e\u0627\u0646\u064c \u0623\u064e\u0646\u0652 \u0623\u064e\u0636\u064e\u0639\u064e\u0647\u064e\u0627> Co on m\u00f3wi. Kto nie ma mo\u017cliwo\u015bci po\u015bwi\u0119cenia swojego \u017cycia? Ka\u017cdy z ludzi jest w stanie sprowadzi\u0107 na siebie \u015bmier\u0107, kiedy tylko chce. Ale on tak nie m\u00f3wi. Jak? Mam moc po\u015bwi\u0119cenia si\u0119, aby \u017caden inny cz\u0142owiek nie m\u00f3g\u0142 tego zrobi\u0107, je\u015bli sobie tego nie \u017cycz\u0119, a jest to co\u015b, czego nie mo\u017ce zrobi\u0107 \u017cadna istota ludzka, poniewa\u017c jedynym sposobem, w jaki mo\u017cemy ofiarowa\u0107 swoje \u017cycie, jest zabicie si\u0119. Je\u015bli zdarzy nam si\u0119 spotka\u0107 ludzi, kt\u00f3rzy spiskuj\u0105 przeciwko nam i mog\u0105 nas zabi\u0107, tracimy moc po\u015bwi\u0119cenia naszego \u017cycia lub nie, a oni mog\u0105 odebra\u0107 nam \u017cycie, mimo \u017ce tego nie chcemy. Inaczej jest jednak w przypadku mistrza, bo mimo \u017ce spiskowali przeciwko niemu, to on ma kontrol\u0119 nad decyzj\u0105 o pojawieniu si\u0119. Wi\u0119c po tym powiedzia\u0142 <\u0644\u064e\u064a\u0652\u0633\u064e \u0623\u064e\u062d\u064e\u062f\u064c \u064a\u064e\u0623\u0652\u062e\u064f\u0630\u064f\u0647\u064e\u0627 \u0645\u0650\u0646\u0651\u0650\u064a> Doda\u0142 <\u0644\u0650\u064a \u0633\u064f\u0644\u0652\u0637\u064e\u0627\u0646\u064c \u0623\u064e\u0646\u0652 \u0623\u064e\u0636\u064e\u0639\u064e\u0647\u064e\u0627> ka\u017cdy <\u0623\u0646\u0627 \u0627\u0644\u0648\u062d\u064a\u062f \u0635\u0627\u062d\u0628 \u0627\u0644\u0633\u0644\u0637\u0627\u0646 \u0644\u062a\u0642\u062f\u064a\u0645\u0647\u0627 \u0644\u0623\u0646\u0643\u0645 \u0623\u0646\u062a\u0645 (\u0627\u0644\u0646\u0627\u0633) \u0644\u0627 \u062a\u0645\u0644\u0643\u0648\u0646 \u0647\u0630\u0627 \u0627\u0644\u0633\u0644\u0637\u0627\u0646 \u0625\u0630 \u0625\u0646 \u0643\u062b\u064a\u0631\u064a\u0646 \u0642\u062f \u064a\u062a\u0633\u0644\u0651\u0637\u0648\u0646 \u0639\u0644\u064a\u0643\u0645 \u0648\u064a\u0623\u062e\u0630\u0648\u0646 \u062d\u064a\u0627\u062a\u0643\u0645>. Nie m\u00f3wi\u0142 tego jednak od pocz\u0105tku, bo inaczej jego s\u0142owa nie by\u0142yby przekonuj\u0105ce, ale dopiero po uzyskaniu zezna\u0144 z samych wydarze\u0144 i po powt\u00f3rzeniu si\u0119, \u017ce spiskowali przeciwko niemu i on ucieka\u0142 z r\u0119ce, po czym powiedzia\u0142 <\u0644\u064e\u064a\u0652\u0633\u064e \u0623\u064e\u062d\u064e\u062f\u064c \u064a\u064e\u0623\u0652\u062e\u064f\u0630\u064f\u0647\u064e\u0627 \u0645\u0650\u0646\u0651\u0650\u064a>. Je\u015bli wi\u0119c to prawda, r\u00f3wnie s\u0142uszne jest my\u015blenie, \u017ce je\u015bli chce, mo\u017ce odzyska\u0107 swoje \u017cycie. Je\u015bli jego \u015bmier\u0107 w tym stopniu przewy\u017csza \u015bmier\u0107 ludzi, nie w\u0105tpimy, \u017ce jest w stanie r\u00f3wnie\u017c odzyska\u0107 \u017cycie. Poniewa\u017c jako jedyny ma moc po\u015bwi\u0119cenia swojego \u017cycia, pokazuje, \u017ce jest panem swojej mocy po\u015bwi\u0119cenia go. Czy widzisz, jak od pierwszego punktu ustanowi\u0142 drugi i jak od \u015bmierci uczyni\u0142 niew\u0105tpliwym zmartwychwstanie\u201d (EPE 14, 125-127).<\/p>\n
\u015awi\u0119ty Jan komentuje to zdanie <\u0623\u064e\u0646\u0652 \u064a\u064e\u0636\u064e\u0639\u064e \u0623\u064e\u062d\u064e\u062f\u064c \u0646\u064e\u0641\u0652\u0633\u064e\u0647\u064f \u0644\u0623\u064e\u062c\u0652\u0644\u0650 \u0623\u064e\u062d\u0650\u0628\u0651\u064e\u0627\u0626\u0650\u0647\u0650>\u201eM\u00f3wi\u0119 wam to, aby\u015bcie si\u0119 wzajemnie mi\u0142owali; Innymi s\u0142owy, nie m\u00f3wi\u0119 tego, \u017ceby Ci\u0119 oskar\u017cy\u0107, jakbym tylko ja ofiarowa\u0142 swoje \u017cycie lub jakbym najpierw chcia\u0142 si\u0119 do Ciebie zbli\u017cy\u0107, ale raczej, \u017ceby doprowadzi\u0107 Ci\u0119 do przyja\u017ani. Poniewa\u017c prze\u015bladowania i oskar\u017cenia by\u0142y rzeczami strasznymi i okrutnymi, mog\u0105cymi upokorzy\u0107 nawet najwznio\u015blejsze dusze, dlatego po opowiedzeniu im wielu rzeczy przyszed\u0142 do nich i \u0142askawie pokaza\u0142 im, \u017ce to wszystko zosta\u0142o powiedziane ze wzgl\u0119du na nich\u201d ( EPE 14, 481).<\/p>\n
Wierz\u0105cych nie przekonamy akrobacjami czy potyczkami teologicznymi. Odpowiedzialno\u015b\u0107 jest wielka i nikt nie powinien podnosi\u0107 sprawy poprzez sprzeczne stanowiska lub akceptuj\u0105c fakt, kt\u00f3ry, je\u015bli nie zostanie potraktowany z m\u0105dro\u015bci\u0105 teologiczn\u0105, mo\u017ce doprowadzi\u0107 racjonalne stanowisko prawos\u0142awia w sprawie szacunku do jednostki i tajemnicy \u015bmierci do trudnego momentu.<\/p>\n
Starszy ksi\u0105dz Constantine Strategopoulos
Przet\u0142umaczone na j\u0119zyk arabski przez ojca Antoine'a Melki
Cytat z magazynu Ortodoksyjne Dziedzictwo<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
\u0645\u0648\u0636\u0648\u0639 \u0648\u0647\u0628 \u0627\u0644\u0623\u0639\u0636\u0627\u0621 \u062e\u0637\u064a\u0631 \u0648\u064a\u0646\u0628\u063a\u064a \u0648\u0636\u0639\u0647 \u0641\u064a \u0627\u0644\u0625\u0637\u0627\u0631 \u0627\u0644\u062c\u0648\u0647\u0631\u064a \u0644\u0644\u0641\u0643\u0631 \u0648\u0627\u0644\u062d\u0648\u0627\u0631 \u0627\u0644\u0644\u0627\u0647\u0648\u062a\u064a\u064a\u0646\u060c \u062d\u062a\u0649 \u062a\u0639\u0637\u064a \u0627\u0644\u0643\u0646\u064a\u0633\u0629 \u0627\u0644\u0623\u0631\u062b\u0648\u0630\u0643\u0633\u064a\u0629 \u0631\u0623\u064a\u0647\u0627 \u0627\u0644\u062d\u0627\u0633\u0645\u060c \u0639\u0644\u0649 \u0627\u0644\u0645\u0633\u062a\u0648\u0649 […]<\/p>\n","protected":false},"author":56,"featured_media":3449,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_relevanssi_hide_post":"","_relevanssi_hide_content":"","_relevanssi_pin_for_all":"","_relevanssi_pin_keywords":"","_relevanssi_unpin_keywords":"","_relevanssi_related_keywords":"","_relevanssi_related_include_ids":"","_relevanssi_related_exclude_ids":"","_relevanssi_related_no_append":"","_relevanssi_related_not_related":"","_relevanssi_related_posts":"1160,1031,1169,4993,499,2815,1168,2781,1784,2340,1040,721","_relevanssi_noindex_reason":"","site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","ast-disable-related-posts":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"categories":[155],"tags":[279,2187],"class_list":["post-1162","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-the-science-and-orthodox-theology","tag-279","tag-2187"],"yoast_head":"\n